Húsnæðis- og mannvirkjastofnun

Mínar síður

Umhverfis- og loftslagsstefna

Haust­ið 2020 sam­þykkti stjórn HMS um­hverf­is- og lofts­lags­stefnu fyr­ir stofn­un­ina. Hún tek­ur á sam­drætti í kolefn­islos­un og um­hverf­is­á­hrif­um frá starf­semi HMS, kolefn­is­jöfn­un og áhrif­um á vist­væna þró­un inn­an mann­virkja­geirans.

Hér fyrir neðan má lesa umhverfis- og loftlagsstefnu HMS:

Tilgangur og umfang

Tilgangur með umhverfis- og loftslagsstefnu Húsnæðis- og mannvirkjastofnunar (HMS) er að draga markvisst úr kolefnislosun og öðrum óæskilegum umhverfisáhrifum sem stafar af starfsemi stofnunarinnar, hafa jákvæð áhrif á vistvæna þróun helstu hagaðila stofnunarinnar, miðla árangri og hafa þannig bein og óbein áhrif á loftlagsskuldbindingar landsins. Stefnan á við um alla starfsemi HMS.

Umhverfis- og loftlagsstefna HMS

Rekstri HMS skal hagað þannig að hann falli að sjónarmiðum umhverfisverndar og sjálfbærrar þróunar og valdi sem minnstri kolefnislosun og álagi á auðlindir og umhverfi.

Fram til ársins 2030 mun HMS draga úr kolefnislosun á ársverk um 40% miðað við árið 2019 vegna eftirfarandi þátta:

Draga úr kolefnislosun vegnaMælikvarðarDæmi um aðgerðir
Flugferða og aksturs á vegum HMSKolefnislosun vegna: Flugferða starfsmanna innanlands og erlendis, Akstur á bifreiðum stofnunar, Aksturs á bílaleigu- og leigubílumAukin áhersla á fjarfundi
Lífræns og blandaðs úrgangsKolefnislosun vegna: Lífræns úrgangs, Blandaðs úrgangsVistvæn innkaup, Minni sóun, Betri flokkun
Notkunar á rafmagni og heitu vatniKolefnislosun vegna notkunar á: Rafmagni, Heitu vatniOrkusparnaðaraðgerðir

Frá og með árinu 2020 mun HMS jafna þá kolefnislosun sem sýnt þykir að rekstur stofnunarinnar leiðir af sér og meira til. 

Frá og með árinu 2020 mun HMS draga úr óæskilegum umhverfisáhrifum vegna eftirfarandi þátta: 

Draga úr óæskilegum umhverfisáhrifum vegnaMælikvarðarDæmi um aðgerðir
Úrgangs sem fellur tilHeildarmagn úrgangs sem fellur til á stöðugildi, EndurvinnsluhlutfallVistvæn innkaup, Minni sóun,  Fræðsla,  Betri flokkun
Ferða starfsmanna til og frá vinnuHlutfall starfsmanna sem eru með samgöngusamingaStuðningur við vistvænar samgöngur, Fræðsla
Innkaupa á pappír og prentþjónustuMagn skrifstofupappírs sem stofnunin kaupir, Pappírsnotkun á stöðugildiMinni sóun, Innkaup á umhverfisvottuðum pappír og prentþjónustu
Innkaupa á hreinsiefnum og ræstiþjónustuHlutfall umhverfisvottaðra ræsti- og hreinsiefna sem stofnunin kaupir,  Hlutfall umhverfisvottaðrar ræstiþjónustu sem stofnunin kaupirInnkaup á umhverfisvottuðum hreinsefnum og ræstiþjónustu

HMS mun jafnframt leggja sitt af mörkum til að efla vistvæna þróun innan íslenska húsnæðis- og mannvirkjageirans í gegnum einstök verkefni í starfsemi HMS.

 

Framtíðarsýn 2030
HMS hefur dregið úr kolefnislosun á ársverk um 40% miðað við árið 2019 og bundið meira kolefni en stofnunin hefur losað, frá og með 2020. Enn fremur hefur stofnunin dregið úr neikvæðum umhverfisáhrifum af rekstri sínum frá og með sama ári. Þá hefur HMS stuðlað að samdrætti í kolefnislosun hjá húsnæðis- og mannvirkjageiranum á Íslandi.

Áherslur HMS í umhverfis- og loftslagsmálum skv. aðgerðaáætlun um vistvæn skref HMS frá 2020 til 2023
Fyrsta tímabil umhverfis- og loftslagsstefnu HMS nær yfir árin 2020 til 2023. Fyrir liggur tímasett aðgerðaáætlun um vistvæn skref HMS á því tímabili þar sem fram koma m.a. mælanleg markmið og skilgreindar aðgerðir. Í aðgerðaráætluninni koma enn fremur fram helstu áherslur HMS í umhverfis- og loftslagsmálum frá 2020 til 2023, en þær eru eftirfarandi: 

  • Innleiða öll fimm skrefin í Grænu skrefunum og viðhalda þeim.
  • Stunda vistvænni innkaup.
  • Bæta flokkun og draga úr úrgangsmyndun og kolefnislosun vegna úrgangs.
  • Draga úr kolefnislosun vegna samgangna.
  • Huga að orkusparnaði og draga úr kolefnislosun vegna orkunotkunar.
  • Kolefnisjafna losun HMS með ábyrgum hætti.
  • Fræða starfsfólk um innra umhverfisstarf og önnur umhverfismál.
  • Stuðla að aukinni umhverfisvitund í samfélaginu varðandi byggingaframkvæmdir og mannvirkjagerð.

 

Eftirfylgni og árangur
Stefnunni er fylgt eftir með innleiðingu Grænna skrefa í ríkisrekstri, sem hófst hjá HMS í mars 2020, og áðurnefndrar aðgerðaráætlunar um vistvæn skref HMS frá 2020 til 2023.

Árangursmælingar verða gerðar í gegnum Grænt bókhald HMS þar sem upplýsingum um samgöngur, úrgangsmyndun, orkunotkun, neyslu og kolefnislosun frá starfsemi HMS er safnað saman. 

Fyrir 1. apríl ár hvert er Grænt bókhald fyrra árs tekið saman og því skilað í Gagnagátt Umhverfisstofnunar. Teymi fjármála og bókhalds sér um að taka bókhaldið saman í samstarfi við teymi innri þjónustu.

Niðurstöðum Græns bókhalds og árangri umhverfis- og loftslagsstefnu er miðlað til samfélagsins á vef HMS. Einnig birtast niðurstöður Græns bókhalds á heimasíðu Grænna skrefa ásamt niðurstöðum annarra ríkisstofnana. Þær verða m.a. nýttar til að greina úrbótartækifæri, sýna fram á gagnsemi stefnunnar og halda starfsfólki upplýstu um hvernig miðar við framkvæmd hennar.

Svið mannvirkja og sjálfbærni heldur sérstaklega utan um þær aðgerðir sem eru til þess fallnar að efla vistvæna þróun meðal helstu hagaðila HMS hverju sinni.

Tenging við skuldbindingar og viðmið
HMS setur sér þessa umhverfis- og loftslagsstefnu í samræmi við ákvæði 1. mgr. 5. gr. c. laga nr. 70/2012, um loftslagsmál. Aðgerðir vegna hennar taka einnig mið af skuldbindingum íslenskra stjórnvalda gagnvart Parísarsamkomulaginu og Heimsmarkmiðum Sameinuðu þjóðanna. Jafnframt er stuðst við uppfærða aðgerðaráætlun íslenskra stjórnvalda í loftslagsmálum, leiðbeiningar Umhverfisstofnunar um loftslagsstefnur opinberra aðila og Græn skref í ríkisrekstri.

Ábyrgð og rýni
Forstjóri HMS ber ábyrgð á að farið sé eftir umhverfis- og loftslagsstefnunni og gildandi aðgerðaáætlun hverju sinni. Enn fremur að stefnunni og aðgerðaráætlun sé viðhaldið, þær séu rýndar og endurskoðaðar árlega af stjórn HMS, þegar niðurstöður Græns bókhalds liggja fyrir.